ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ

ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ
Η νύχτα αγκαλιάζει προσευχόμενες ψυχές σαν βρεφικό νανούρισμα. Στο μικρό καθολικό, οι γέροντες ξαπλωμένοι στο έδαφος, παραδομένοι στην εικόνα του Νυμφίου αποκαθηλώνουν ικετευτικά τους συγνωστούς τους λογισμούς. Απόκοσμες εικόνες στο μικρό εκκλησάκι, αναπνέουν μέσα από την θυμιασμένη ομίχλη των παρακλητικών τους λόγων, μ' ένα τρακοσάρι κομποσκοίνι μετρούν ανάποδα τις μέρες, φτάνοντας ως την γέννησή τους. Ο παππά Διονύσης με αφημένο βλέμμα στην γη που περιμένει, σκύβει το κεφάλι στην ανατολή της μετανοίας του. Τί κόσμος τούτος Θεέ μου! Βαστάζουμε στις χούφτες μας την μάννα Ορθοδοξία και δεν θωρούμε το απροσμέτρητο κάλλος της και την εδόμυχη υπόστασή της. Όταν τρίζουν τα θολά τζάμια από τα σιδερένια παραθύρια, νομίζεις, πως χοροί αγίων ήλθαν για να συνεκκλησιαστούν με τους χοικούς, ταμένους αδελφούς τους. Ο πολυέλαιος γυρνοφέρνει κυκλικά απ' τον καπνισμένο τρούλλο, ο Παντοκράτορας κρατάει στο χέρι του την βραδυνή θυσία, αίνοι και ύμνοι γίνονται δώρα ευχαριστιακά στα πόδια του Θεού μας. Κι όταν τελειώνει η ακολουθία, σκυμμένα πρόσωπα προσμετρούν μ' ένα Κύριε ελέησον, τα ανεβαίνοντα βήματά τους. Μακρύς ακόμα ο δρόμος της σταυρικής θυσίας, ταιριάζει σε ορθοδόξους, να βλέπουν από μακρυά τον σταυρό, που θα κρεμάσουν πάνω του τ' απόκοσμα ονειρά τους. Ποθούμε Χριστό, Αυτόν, Εσταυρωμένο,εξαντλούμε τους ονειρεμένους πόθους μας στο κοινό ποτήριο, ακροβατούμε την θωριά μας ανάμεσα στην πτώση και την έγερση. Τελούμε πνευματικά ανάπηροι στο μακαρισμό του εξαρτημένου Εγώ μας, αναζητούμε την χαμένη αρτιμέλεια της υποστελλόμενης ψυχής μας, ανυπακούουμε στην υποκριτική στάση ζωής. Ο Χριστός δεν είναι αφηρημένη έννοια, είναι η Οδός και η Αλήθεια, η Αγάπη κι η Ζωή, το προσδωκόμενο όνειρο της αναστάσιμης ελπίδας. Έχουμε Εκκλησία να κλάψουμε τους δρόμους που δεν διαβήκαμε, κατέχουμε αγίους να κρεμάσουμε την απόμακρη ματιά μας, μια Παναγιά να πνίξουμε στον κόρφο της την εαλωμένη αθωότητα της παιδικής αμεριμνησίας μας, κι αγγέλλους τόσους, όσα είναι αυτά που χάσαμε, όσα είναι αυτά που ελπίζουμε, όσα είναι αυτά, που ίσως έρθουνε μια μέρα! Μπουσουλάμε γογγύζοντας στους εφάμαρτους δρόμους της υποκριτικής ζωής μας, έρπουμε γλοιωδώς στην λάσπη, που εωσφορικώς βαπτίσαμε πολιτισμένη κοινωνία. Επιτέλους να πάψουν αυτοί οι διαρκείς κύκλοι γύρω απ' τον ειδωλολάτρη εαυτό μας, το μεγαλείο του χριστιανού αναπαύεται στον προσευχητικό ξεσηκωμό και την ταπεινή μεγαλοσύνη. Η αγάπη μας είναι η σταυρική θυσία του εγώ μας στην δηθενικότητα των άλλων, ο σταυρός μας είναι τα ζυγιστικά του Πατρός που σβήνουν με γομολάστιχα τις μεγαλεπίβολες, θηριώδεις αμαρτίες μας. Και η ελπίδα μας φοράει τα καλά της μπροστά στο αιματοβαμμένο δισκοπότηρο του αμνοικού Ιησού μας. Τα βράδυα αιωρούνται χαροποιά στα γράμματα της αγιοπνευματικής Αλφαβήτας, ζωγραφίζουν την Πίστη ως έκθαμβο, αγιοπρεπές θήλυ, που ίσταται σε συννεφοσκεπούσα ομίχλη, πάνω από τα μικροκαμωμένα σπίτια των ανθρώπων. Πορφυροφορούσα κόρη, που χάσκει με χαμόγελο και κορομηλένια μάγουλα, που ροδακινίζουν στην παρακλητική αγάπη των πιστών. Η Πίστη είναι αναγεννητικό επίθεμα στις πληγές της αμαρτίας, δροσερή ανάσα στην πνευματική άπνοια των φιλόνικων ανθρώπων, σουλατσάρει σε χλοερούς, φρεσκοσκαμμένους κήπους και περιβόλια που μεθούν στην αρχοντιά των λουλουδιών. Βαστάει στα χέρια της τα εύοσμα βασιλικά των Χριστοφόρων λόγων, λούζεται μακάρια στην μετάνοια ενός αλλόφρονα, που ανακαλύπτει πάνω της τον μυρίπνοο Παράδεισο της συστελλόμενης ψυχής. Η Πίστη Θε μου είναι τα χρυσαφένια στάρια του χωριού, που μικρά, βάζαμε τρεχάλα ανάμεσα στα ξεραμένα στάχυα και τ' αγάθια του αγρού, το ανταριασμένο βουιτό από τους μεγαλοδύναμους ήχους των ελάτων, που στέκονται πάντα όρθια, νοικοκύρηδες, φρεσκοπλυμμένοι χωρικοί, που τις Κυριακές παίρνουν τα δύσβατα μονοπάτια για την εκκλησιά των Παμμεγίστων Ταξιαρχών!Βλέπαμε την Πίστη να σιγοντάρει στο αναλόγιο, εκείνον τον ταπεινό, ολιγογράμματο ιερέα, που έβγαινε στον άμβωνα να μοιράσει τ' αντίδωρα κρίνα της ανυπέρβλητης αγάπης. Ύστερα βοηθούσε στα χωράφια την μαυροφορεμένη χήρα, που πριν να σπείρει τον καρπό στα σκαλισμένα αυλάκια, σταύρωνε με το χέρι της το αγιασμένο χώμα ,ράντιζε με αγιασμό εκείνον τον πολύχρωμο, ταιριαστό μπαχτσέ με τις ντάλιες, τους κατιφέδες και τους κρίνους. Η Πίστη πάλι κατοικεί στα αδύναμα σπίτια των φτωχών, κάθεται στο τραπέζι με τα αλάδωτα ρεβύθια, τις ελιές και το αχνισμένο, ζυμωτό ψωμί, χορταίνει τα στόματα με μοσχοθυμιασμένες ευλογίες και απόκοσμες παραινέσεις της ερήμου. Σκάει χαμόγελο στην βρεφική αγνότητα Χριστούλιδων μικρών! Η Πίστη δεν λέει ψέμματα στα χείλη των παιδιών, παίζει κυνηγητό με την ταπείνωση και κρυφτό με την ντροπή. Στέκει προσευχητικά μετέωρη σε νηπιακούς ασπασμούς και ανυπόκριτες, παιδικές προσευχές,είναι το θεικό αντίδοτο στο διάβα μιας φουσκοθαλασσιάς ζωής. Το υπέρμαχο δοξάρι στην ηδύχοη πνοή του ουρανού, η υπογραφή του Θεού στην μετάνοια του πιστού. Μακάριοι αυτοί που την βρήκαν να τους περιμένει με το πρωινό ξύπνημα της αυγής και την εσπερινή δύση του ηλίου. Φθινόπωρο 2013. Γιώργος Δ. Δημακόπουλος. Δημοσιογράφος. Icon by Serhei Vandalovskiy.

A.

B.

Παρασκευή, 17 Ιουλίου 2015

ΤΟΥ ΕΝ ΑΓΙΟΙΣ ΠΑΤΡΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΤΟΥ ΑΘΩΝΙΤΗ



Σάββατο 5 [18] Ιουλίου 2015,Πάτριο Εκκλησιαστικό Ημερολόγιο.Τη αυτή ημέρα μνήμη του Οσίου Αθανασίου του εν Άθω. 



Ο Όσιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης είναι μια σημαντική ασκητική και πνευματική μορφή του ορθόδοξου μοναχισμού,"Καθηγητής της Ερήμου",μέλος της χορείας "των ασκητικών Πατέρων της Ανατολικής Εκκλησίας",αναδιοργανωτής της Αθωνικής μοναστικής πολιτείας (Άγιον Όρος) και ιδρυτής της  Ιεράς Μονής  Μεγίστης Λαύρας..Γεννήθηκε στην  Τραπεζούντα το 930 από γονείς ευσεβείς,οι οποίοι πέθαναν,ο μεν πατέρας πριν γεννηθεί,η δε μητέρα λίγο μετά τη γέννηση, αφού πρόλαβε να τον βαπτίσει δίνοντας του το όνομα Αβραάμιος.Το ορφανό,το ανάλαβε μία φίλη της μητέρας του,που ήταν μοναχή.Κι αυτή όμως πέθανε,όταν ο Αθανάσιος έγινε επτά ετών.Έτσι ο Αθανάσιος παρέμεινε πεντάρφανος.



Το φαινόμενο της ορφάνιας,το συναντούμε στη ζωή πολλών και μάλιστα μεγάλων αγίων.Ο Χρυσόστομος έμεινε ορφανός λίγους μήνες μετά τη γέννησή του από πατέρα.Ο Μ. Βασίλειος κι αυτός μένει ορφανός σε ηλικία 15 ετών από πατέρα.Ο Γρηγόριος ο θεολόγος,αν και δεν έχασε τους γονείς του,εν τούτοις αντιμετωπίζει κι αυτός την ορφάνια κατά ένα ιδιαίτερο τρόπο.Φύση απαλή,συναισθηματική, στενά δεμένη με τους συγγενείς και τους φίλους,χάνει τον αδελφό του Καισάριο σε ηλικία 38 ετών,το 368,και την αδελφή του Γοργονία σε ηλικία 42 ετών,το 369, δηλαδή ένα χρόνο μετά το θάνατο του αδελφού του.Μετά πέντε χρόνια,το 374, χάνει τον πατέρα του 100 ετών και σε λίγους μήνες την μητέρα του που πλησίαζε κι αυτή τα 100.Και μετά τέσσερα χρόνια,το 378,χάνει τον φίλο του,τον μέγα Βασίλειο.Ο Θεός,όμως κανένα δεν χάνει και το πνευματικό κενό πάντοτε το αναπληρώνει.Έτσι ανέλαβε την κηδεμονία του ένας συγγενής του,στρατηγός,ο οποίος του παρείχε όλα τα απαραίτητα αλλά και τη μόρφωσή του.Έχοντας κλίση στα γράμματα,αλλά εμφανίζοντας και πρόοδο εντυπωσιακή,δέχτηκε να γίνει δάσκαλος στην  Κωνσταντινούπολη,αρχίζοντας σταδιακά να αποκτά φήμη για τη σοφία αλλά και την αγιότητα του βίου του.Καθώς μεγάλωνε άρχισε ν’ αποκαλύπτεται η μοναχική του κλίση.Ήταν φανερό,ότι αν και είχε όλα τα μέσα που θα του προσέφεραν μια άνετη ζωή,εν τούτοις όμως ο Αθανάσιος προτιμούσε την "ασκητική κακοπαθεία" ζώντας σαν ασκητής.Θα είχε σίγουρα στο νου του τον απόστολο Παύλο,ο οποίος αν και μαστιγώθηκε πέντε φορές,σαράντα παρά μία βουρδουλιές· αν και ραβδίσθηκε τρεις φορές· αν και λιθοβολήθηκε μια φορά· αν και ναυάγησε τρεις φορές και πέρασε ένα νυχθήμερο παλεύοντας μέσα στα κύματα· αν και πέρασε τη ζωή του με πείνα,δίψα,κούραση,αγρύπνια,εργασία και πάσης φύσεως κακοπάθεια,εν τούτοις «δουλαγωγούσε και υπωπίαζε το σώμα του»,μήπως ενώ κηρύττει σε άλλους για τον ευαγγελικό τρόπο ζωής ο ίδιος καταντήσει αδόκιμος.Γι’ αυτό όλοι οι πατέρες είχαν έρωτα με την ασκητική κακοπάθεια.Στην Κωνσταντινούπολη γνώρισε τον ονομαστό κοινοβιάρχη Μιχαήλ Μαλεΐνο,που μόναζε σε μονή του όρους Κυμινά της Βιθυνίας και ήταν θείος του στρατηγού και μετέπειτα αυτοκράτορα Νικηφόρου Φωκά.Η γνωριμία αυτή ήταν αποφασιστική για τον Αβραάμιο,που αποφάσισε να ακολουθήσει τον μοναχικό βίο και να μονάσει κοντά στον Μιχαήλ Μαλεΐνο,από τον οποίο έλαβε τη μοναχική κουρά και ονομάστηκε Αθανάσιος.Κατά το διάστημα αυτό,γνωρίζει και συνδέεται με φιλία με τον Νικηφόρο Φωκά και τον αδελφό του Λέοντα Φωκά, των οποίων αργότερα έγινε ο πνευματικός οδηγός.Τότε,ο Νικηφόρος αποκάλυψε στον Αθανάσιο την επιθυμία του να μονάσει,γεγονός ιδιαίτερης σημασίας για τα μεταγενέστερα γεγονότα.Αλλά στη ζωή των ανθρώπων ακόμη και των αγίων υπάρχει συνεχώς το ανικανοποίητο.Έτσι κάποια στιγμή,ο Αθανάσιος, επιθυμώντας μια πιο ήσυχη και ασκητική ζωή,παίρνει την ευλογία του γέροντά του Μιχαήλ Μαλεΐνου,και αναχωρεί για το  Άγιον Όρος με το όνομα Βαρνάβας, χωρίς να αποκαλύψει σε κανέναν την ταυτότητά του.Εκεί ο Αθανάσιος ζούσε θαυμάζοντας την ασκητικότητα και τις στερήσεις των γερόντων,και προσπαθώντας να τους μιμηθεί.Στην Κων/πολη όμως υπήρξε αναστάτωση εξαιτίας της αναχώρησής του.Ο Νικηφόρος Φωκάς είχε υποψιαστεί ότι ο πνευματικός του βρισκόταν στον Αθω και τελικά ο αδελφός του Λέοντας τον βρήκε κοντά σε έναν γέροντα ασκητή.Τότε,οι αθωνίτες ανακάλυψαν ότι έμενε κοντά τους ένα σημαντικό πνευματικό πρόσωπο και παρακάλεσαν τον Αθανάσιο να μεσολαβήσει για την ανέγερση ναού.Πράγματι,ο Λέοντας με την παράκληση του Αθανασίου,βοήθησε για την ανέγερση της περίφημης Βασιλικής του Πρωτάτου των  Καρυών.Κατόπιν,ο Αθανάσιος συνόδευσε τον Νικηφόρο Φωκά στη νικηφόρα εκστρατεία εναντίον των Σαρακηνών της Κρήτης (961) και συμφώνησε μαζί του για την ανέγερση κοινοβιακής μονής στον  Άθω,όπου θα ασκήτευε και ο ίδιος αλλά και ο Νικηφόρος.Για το έργο αυτό που άρχισε το 963, συνάντησε τις αντιδράσεις αθωνιτών ασκητών,οι οποίοι θεωρούσαν ότι ο Αθανάσιος με το μεγαλοπρεπές αυτό έργο εισήγαγε καινοτομίες.Ενώ το έργο προχωρούσε,ξαφνικά ο Αθανάσιος μαθαίνει ότι ο Νικηφόρος Φωκάς ανέβηκε στον θρόνο της αυτοκρατορίας,και το γεγονός αυτό αντί να τον χαροποιήσει τον λύπησε πολύ.Έστειλε επιτιμητικά γράμματα στον νέο βασιλιά για το γεγονός ότι αθέτησε την υπόσχεση του να μονάσει,άφησε την συνέχιση του έργου στην αδελφότητα που είχε αρχίσει να σχηματίζεται,και αναχώρησε από το Άγιον Όρος.Οι συναισθηματικές απογοητεύσεις που προέρχονται είτε από φίλους,είτε από συγγενείς,είτε από πνευματικούς αδελφούς,είτε μέσα από τον γάμο ή την αφιέρωση δημιουργούν πάντα αθυμία και απογοήτευση και έχουν επιπτώσεις στη συνολική μας πορεία και το έργο μας.Ο Νικηφόρος,μετανιωμένος και πικραμένος από το γεγονός,ότι αθέτησε την υπόσχεσή του και ήταν η αιτία για την αναχώρηση του πνευματικού του πατέρα,τον αναζήτησε.Μετά από τις αμοιβαίες εξηγήσεις που δόθηκαν κατά τη συνάντηση τους στην Κωνσταντινούπολη,και αφού ο Νικηφόρος τον διαβεβαίωσε,ότι μετά από κάποιο διάστημα θα τον ακολουθούσε στο  Άγιον Όρος,ο Αθανάσιος τον συγχώρεσε και επέστρεψε για να συνεχίσει την αποπεράτωση του έργου.Το τι σημαίνει κτίτορας μονής και μάλιστα αγιορείτικης και μάλιστα της πρώτης που έγινε στο Άγιον Όρος,μόνο ένας που ασχολήθηκε με ανάλογες εργασίες το ξέρει.Είναι από τα μεγαλύτερα μαρτύρια.Όποιος διαβάζει το βίο του αγίου Σάββα του ηγιασμένου,που έχτισε την ομωνυμη μονή στην Παλαιστίνη,παρατηρεί πόσο μαρτύρησε και πόσο κουράστηκε κτίζοντας το μοναστήρι.Δυστυχώς,μετά τη δολοφονία του Νικηφόρου Φωκά (969),αθωνίτες ασκητές κατήγγειλαν τον Αθανάσιο στον νέο αυτοκράτορα Ιωάννη Τσιμισκή (969-976),ότι με τα κτίσματα που δημιούργησε κατέλυσε "τους αρχαίους τύπους και τα έθιμα".Ο Ιωάννης Τσιμισκής κάλεσε σε απολογία τον Αθανάσιο,αλλά πείστηκε για το επιτελούμενο πνευματικό έργο και επανέλαβε τις δωρεές τού προκατόχου του,ανέθεσε στον ηγούμενο της Μονής Στουδίου να συντάξει  Τυπικό,το οποίο κυρώθηκε το έτος 972 και είναι γνωστό με την ονομασία "Τράγος",από το δέρμα τράγου πάνω στο οποίο γράφτηκε.Το Τυπικό αυτό φυλάσσεται σήμερα στο αρχείο της Ιεράς Κοινότητας.Το έργο που είχε αναλάβει ο Αθανάσιος είχε πια τελειώσει.Ο Θεός, φανέρωσε στον όσιο,ότι ήταν η ώρα της αναχώρησής του από την εδώ ζωή και του αποκάλυψε και τον τρόπο του θανάτου του.



Ο Αθανάσιος,μάζεψε την αδελφότητα,τους κατήχησε,και αφού τους φανέρωσε με αινιγματικό τρόπο τον ερχομό του τέλους,έλαβε την  Θεία Κοινωνία και ανέβηκε με τη συνοδεία έξι μαθητών του στην κόγχη του ιερού του καθολικού Ναού για να επιθεωρήσει τις εργασίες,που είχαν γίνει.Το κτίσμα τότε υποχώρησε,και ο άγιος με τους μαθητές του βρέθηκε κάτω από τα ερείπια.Στον άγιο Αθανάσιο αναγνωρίζεται η δημιουργία του οργανωμένου μοναχισμού στο  Άγιον Όρος,αλλά και η μεγάλη πνευματική του ακτινοβολία,η οποία συντέλεσε στο να γίνει η Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας,ο πυρήνας της ίδρυσης των λοιπών μονών του  Άθω.Μάλιστα,είναι τόσο ριζωμένη η βεβαιότητα ότι η ύπαρξη του Αγίου Όρους συνδέεται άρρηκτα με τη μεγάλη μορφή του οσίου Αθανασίου του Αθωνίτη,ώστε θεωρήθηκε απαραίτητο,με τον εορτασμό της χιλιετηρίδας από την ίδρυση της  Ιεράς Μονής Μεγίστης Λαύρας το 1963,να συνεορτασθεί και η χιλιετηρίδα από την οργάνωση του Ορθόδοξου μοναχισμού στον Άθω.


Αντιγραφή από το ιστολόγιο ΕΥΓΕΝΙΟΣ ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ.Τίτλος,επιμέλεια κειμένου ΑΓΙΟΚΥΠΡΙΑΝΙΤΗΣ.

Όσιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου